Współczesne drużyny siatkarskie nie składają się już tylko z trenera z asystentem i grupy zawodników. Obecnie każdy klub stara się w jak najlepszym stopniu zwiększyć swoje szanse na zwycięstwo. Dlatego też profesjonalny sztab posiada głównego szkoleniowca, jego asystenta, trenera od przygotowania fizycznego, statystyka, lekarza, fizjoterapeutę, kierownika, psychologa, masażystę, rzecznika prasowego i skauta. Tak w wielkim uproszczeniu wygląda zestaw stanowisk w drużynie siatkarskiej. Bardzo ciekawa wydaje się być rola skauta i zakres pełnionych przez niego obowiązków.

Czym zajmuje się skaut?
Skaut w klubie siatkarskim to specjalistyczne stanowisko, którego praca polega na regularnej obserwacji przeciwników oraz potencjalnych zawodników, z którymi warto będzie podpisać kontrakt w przyszłości. Ma to na celu uzyskanie przewagi przed meczem i zwiększenie siły drużyny. Analiza przeciwników polega na obserwowaniu ich spotkań na żywo lub na video. Takie działanie kończy się raportem, w którym zawarte są mocne i słabe strony rywali. Zwraca się uwagę na preferowane kierunki ataku, schematy i ulubione zagrywki. Dostarcza również informacji na temat potencjału ludzkiego, jaki zasiada na ławce rezerwowych. Dzięki bliskiej współpracy z trenerem wypracowywana jest taktyka na poszczególny mecz. Oprócz tego zadania skauta polegają na wyszukiwaniu nowych graczy do drużyny. Składa się na nią ocena ich umiejętności, potencjału rozwoju, tworzenie profili zawodników, czy budowanie sieci kontaktów.
Czy siatkówka potrzebuje skautingu?
Rola skauta w drużynach siatkarskich jest niezwykle istotna. To właśnie dzięki takim osobom budowana jest przewaga konkurencyjna poprzez dostarczenie szczegółowych informacji o przeciwnikach. To właśnie dzięki nim szkoleniowcy mogą przygotować swój zespół na rywalizację. Strategia na mecz jest zoptymalizowana, a pozyskana wiedza pozwala na lepsze przygotowanie mentalne, ponieważ świadomość o byciu dobrze przygotowanym do rozgrywki daje dużą pewność siebie. Kluby korzystają na tym również w taki sposób, że skauci wyszukują dla nich młode talenty, które później są wzmocnieniem zespołu lub też można je za bardzo dobre pieniądze sprzedać. Ich praca pozwala również zaoszczędzić pieniądze na transferowych pomyłkach. Jednak zdecydowanie lepiej kupować siatkarza, którego się obserwuje od dłuższego czasu,, niż kogoś o kim nie wiemy za dużo.
Piłka reprezentacyjna
Praca skauta jest też pomocna w reprezentacjach narodowych. Selekcjoner nie ma możliwości, żeby obserwować szerokie grono potencjalnych kandydatów do reprezentacji i musi rozdzielać również pracę na inne zaufane osoby. Dlatego skauci monitorują formę i potencjał zawodników grających w różnych ligach i tworzą regularne raporty dla głównego trenera ułatwiając mu przy tym dokonanie odpowiednich wyborów. Dodatkowo dzięki pracy skautów można idealnie dopasować taktykę w meczach międzynarodowych. To oni odpowiadają za dokładną analizę zagranicznych rywali, którzy prezentują bardzo odmienne style gry. Żeby dobrze przygotować się do takiej rywalizacji to potrzeba mieć odpowiednią ilość ciekawych informacji. Dlatego też sztaby drużyn narodowych bardzo chętnie korzystają z usług profesjonalnych skautów i w zasadzie bez ich pracy trudno byłoby liczyć na osiąganie dobrych rezultatów.
Jakie trzeba mieć kompetencje?
Żeby zajmować się zawodowo byciem skautem w siatkówce, to przede wszystkim należy posiadać dogłębną wiedzę o tej dyscyplinie sportu. Istotne w tym miejscu będzie bardzo dobre czytanie gry, rozumienie taktyki, specyfiki każdej pozycji na boisku oraz orientowanie się w trendach, jakie aktualnie panują w świecie sportu. Do tego trzeba być odpowiednio przygotowanym analitycznie. To znaczy, że takie czynności jak obserwacja, ocena potencjału, analiza taktyczno – techniczna, interpretacja danych statystycznych oraz tworzenie na podstawie wszystkich tych źródeł odpowiednich raportów. Na tym stanowisku przydadzą się zdecydowanie umiejętności interpersonalne, które polegają na byciu osobą komunikatywną, która potrafi pracować w zespole i nie obce jest jej budowanie relacji z osobami z szeroko pojętego środowiska siatkarskiego. Należy być również dobrze zorganizowanym i prezentować odpowiednią etykę zawodową.

Skaut to bardzo ważna pozycja w drużynie
Organizacja profesjonalnego sztabu siatkarskiego powinna być oparta na szerokim wachlarzu kompetencji osób, jakie powinny się w nim znaleźć. Najważniejsze osoby w takiej organizacji sportowej, jaką jest klub nie mogą tylko opierać się na publikacjach medialnych, ale powinni przeprowadzić bardzo poważny proces rekrutacyjny na stanowisko skauta. Czasami nie tylko same umiejętności wystarczą, aby dobrze pracować w klubie. Bardzo ważne jest również dopasowanie charakterologiczne z osobami, z jakimi będzie się regularnie pracowało oraz jasne określenie zasad takiej współpracy. Praca na tym stanowisku nie jest łatwa, szczególnie że inni również nie próżnują. Każdy zespół posiada dzisiaj już nie jedną osobę z takimi kompetencjami, a całą sieć skautów rozmieszczonych w różnych miejscach i odpowiedzialnych za inne zadania.
