Czy sztuczna inteligencja zastąpi trenerów? Futbol w erze AI

Choć sztuczna inteligencja jest w świadomości ludzi stosunkowo od niedawna, to na obecnym etapie trudno sobie wyobrazić życia bez jej wpływu. Do tego zalicza się oczywiście świat sportu. Jedną z najpopularniejszych dyscyplin jest piłka nożna. AI (Artificial Intelligence) zrewolucjonizował w znacznym stopniu również futbol. Począwszy od oglądania meczów piłkarskich przez analizy sędziowskie na ustalaniu taktyki kończąc. Czy w przyszłości szkoleniowiec może zostać w całości zastąpiony przez sztuczną inteligencję?

Zalety AI w piłce nożnej

Sztaby trenerskie na całym świecie wykorzystują nowe technologie do swojej pracy. Jest ona bardzo przydatna w analizie wszelkich danych. Mowa tutaj o statystykach zawodników i analizie ich formy, dzięki czemu można dla konkretnego piłkarza zaplanować odpowiednią formę treningu. Jeden piłkarz będzie potrzebować mocniejszej jednostki szkoleniowej, inny będzie wymagał zwiększonej regeneracji. Systemy sztucznej inteligencji (AI systems) posiadają bardzo szerokie możliwości dotyczące symulacji. Chodzi tutaj o szanse sprawdzenia prawdopodobieństwa sukcesu różnych taktyk. Są one również bardzo pomocne w procesie skautingu, ponieważ potrafią analizować dane o zawodnikach z całego świata i dopasować je pod potrzeby konkretnej drużyny.

Jak sztuczna inteligencja jest wykorzystywana w futbolu?

Trenerzy korzystają ze sztucznej inteligencji, kiedy chcą dostosować odpowiednie ustawienie taktyczne pod konkretnego przeciwnika. Ułatwia ona im również ustawianie składu drużyny poprzez zbieranie ogromnej ilości danych o piłkarzach. AI bardzo ograniczyło możliwość popełniania błędów przez sędziów. Analiza VAR oparta jest na sztucznej inteligencji i wykorzystywana jest przy określaniu czy zawodnik był na spalonym i czy faul miał miejsce w polu karnym, a także ułatwia komunikowanie się arbitrów i szybsze podejmowanie przez nich decyzji. Jeśli chodzi o kibiców, to dzięki tej technologii generowane są skróty najciekawszych wydarzeń zaraz po zakończonym meczu. Spersonalizowane treści przez algorytmy pomagają dostosować odbiorcy ciekawe wydarzenia i materiały związane z jego zainteresowaniami. Każdy profesjonalny klub z względnie profesjonalnej ligi korzysta już z pomocy sztucznej inteligencji. Jest ona bardzo widoczna w pracy osób na takich stanowiskach jak na przykład analityk wideo. Za pomocą nagrań dany pracownik może dostarczać wiele ciekawych rozwiązań oraz wspomagać pracę głównego trenera. Stworzony w ten sposób raport analityczny jest zwykle precyzyjny, pomaga przewidywać niektóre wydarzenia w czasie rzeczywistym, a tym samym jest pomocny w podejmowaniu decyzji. 

Ograniczenia w piłce nożnej – analiza

Z jednej strony sztuczna inteligencja rewolucjonizuje świat sportu, z drugiej jednak ma sporo ograniczeń, które na ten moment są nie do przeskoczenia. Nic nie zastąpi rozmowy piłkarza z trenerem. Siła mentalna odgrywa w piłce nożnej ogromną wartość, dlatego też zawodnicy potrzebują wsparcia osób ze sztabu. Gra na boisku toczy się w sposób dynamiczny, z tego powodu niezbędne jest kierowanie się intuicją i kreatywnością. Jest to czynnik ludzki, którego AI na razie jeszcze nie opanowało. Często w szczególności młodzi piłkarze potrzebują na początku swojej kariery mieć swój autorytet na którym się wzorują. Tutaj niezbędna jest relacja: człowiek – człowiek. Potrzebne są emocje, rozmowy, uczucia i wsparcie. Dzięki sztucznej inteligencji piłkarz może wiele się poprawić, ale bramki nadal musi potrafić zdobywać sam.

Norweski eksperyment

W Norwegii dokonano eksperymentu, w którym przetestowano, czy AI poradzi sobie w roli pierwszego trenera drużyny piłkarskiej. Technologia była odpowiedzialna za zarządzanie zespołem HamKam 2 w meczu towarzyskim. Zadania wirtualnego szkoleniowca obejmowały między innymi wybór taktyki, składu oraz bieżące reagowanie na wydarzenia boiskowe. Próba nie wypadła najlepiej, ponieważ prowadzony zespół przegrał spotkanie 1:6. Pokazało to dobitnie, że samo analizowanie danych bez ludzkiej intuicji nie jest w stanie skutecznie zarządzać drużyną. 

Jaka jest przyszłość? 

„AI in football” to jedna z częściej stosowanych fraz w ostatnim czasie. Jaka jest przyszłość sztucznej inteligencji w piłce nożnej? Wydaje się, że ogromna. Jej rola powinna cały czas rosnąć. Na ten moment nie wydaje się jednak możliwym w najbliższych latach (jeśli w ogóle) zastąpienie trenerów w pełni przez technologię. W treningu niezbędny jest aspekt ludzki. Piłkarz potrzebuje rozmowy, czasem wsparcia, innym razem motywacji. AI bardzo ułatwia pracę w futbolu, ale nie jest w stanie skutecznie nim zarządzać. Jest doskonałym narzędziem do współpracy z człowiekiem, ale futbol to sport, w którym kluczową rolę odgrywają ludzkie emocje, relacje i kreatywność.

Krzysztof
Krzysztof Kwaśny

W świecie sportu odnajduję inspirację i nieustannie poszukuję nowych historii do opowiedzenia. Jako dziennikarz sportowy, z równym zamiłowaniem relacjonuję zmagania piłkarzy, tenisistów czy koszykarzy. Moja pasja pozwala mi tworzyć różnorodne materiały – od błyskawicznych newsów, przez wnikliwe felietony, po szczere wywiady i emocjonujące relacje. Współpracowałem z takimi redakcjami jak: Polsat Sport, To jest boks, Infosport i Łączynaspasja.